Gökyüzünde Yarım Kalan Bir Uçuş: Şehit Yüzbaşı Cengiz Topel
Bazı kahramanlar vardır; adları yalnızca tarih kitaplarında değil, bir milletin hafızasında yaşar. Türk Hava Kuvvetleri’nin hava harp tarihinde simge bir isim olan Şehit Yüzbaşı Cengiz Topel, gökyüzünde yarım kalan uçuşuyla Türkiye’nin bağımsızlık iradesini tarihe kazıyanlardan biridir.
Havacılıkla Başlayan Bir Hayat
1934 yılında İzmit’te dünyaya gelen Cengiz Topel, küçük yaşlardan itibaren disiplinli yapısı ve havacılığa duyduğu ilgiyle dikkat çekti. Kuleli Askeri Lisesi’nin ardından Kara Harp Okulu’ndan mezun oldu. Gökyüzüne olan tutkusu onu hava sınıfına yönlendirdi.
Pilotaj eğitimi için Kanada’ya gönderilen Topel, burada aldığı eğitimi başarıyla tamamladı. 1957 yılında Türkiye’ye döndüğünde Merzifon 5. Ana Jet Üs Komutanlığı’nda göreve başladı. Jet pilotu olarak kısa sürede öne çıktı. 1961’de Eskişehir 1. Hava Ana Jet Üssü’ne atandı, 1963 yılında yüzbaşı rütbesine terfi etti.
8 Ağustos 1964: Kıbrıs Semalarında Bir Görev
1964 yazında Kıbrıs’ta Erenköy bölgesinde Türk halkına yönelik saldırılar kritik bir noktaya ulaştı. Türkiye, uluslararası anlaşmalardan doğan garantörlük hakkını kullanarak hava harekâtı başlattı.
Cengiz Topel, Eskişehir’den havalanan dörtlü F-100 Super Sabre kolunun lideri olarak görevlendirildi. Görevi, Gemikonağı Limanı’ndaki Rum unsurlarını etkisiz hale getirerek Erenköy Direnişi’ne destek sağlamaktı.
Dalış sırasında uçağı yerden açılan yoğun uçaksavar ateşiyle isabet aldı. Ağır hasar alan uçaktan paraşütle atlamayı başaran Topel, Rum kontrolündeki bölgeye düştü ve esir alındı.
Esaret, Sessizlik ve Acı Gerçek
Esir düştükten sonra yaşananlar, uluslararası savaş hukukunun açık ihlali olarak kayıtlara geçti. Cengiz Topel’in esaret altında ağır işkencelere maruz kaldığı iddia edildi. Rum makamları, Topel’in hastanede hayatını kaybettiğini açıklasa da, naaşı üzerindeki izler bu açıklamaların inandırıcılığını tartışmalı hale getirdi.
Türkiye’nin ısrarlı diplomatik girişimleri sonucu, Topel’in naaşı 12 Ağustos 1964’te teslim alındı. Böylece Kıbrıs’taki ilk Türk hava harp kaybı resmen belgelenmiş oldu.
Bir Milletin Omuzlarında Taşınan Tabut
Cengiz Topel için Kıbrıs’ta, Adana’da, Ankara’da ve İstanbul’da törenler düzenlendi. 14 Ağustos 1964 tarihinde Edirnekapı Sakızağacı Hava Şehitliği’nde toprağa verildi. O gün, sadece bir subay değil; bir sembol, bir duruş, bir irade uğurlandı.
Gökyüzüne Yazılan Bir İsim
Cengiz Topel, Cumhuriyet tarihinin ikinci savaş kaybı olarak kayıtlara geçti. İlk şehit pilot Muzaffer Erdönmez, Kore Savaşı’nda hayatını kaybetmişti. Bu yönüyle Cengiz Topel, Türk Hava Kuvvetleri tarihinde ayrı bir yere sahiptir.
Cengiz Topel, bir savaşın değil, bir duruşun sembolüdür. Gökyüzünde bıraktığı iz, yalnızca jet motorlarının gürültüsünde değil, Türkiye’nin yakın tarihindeki kararlı adımlarında yankılanmaya devam ediyor.
Şehitlerimizin anısına sahip çıkmak bu milletin yüreğine kazınmış bir borçtur.
Diğer Medyalar





